Nghị định số 310/2025/NĐ-CP của Chính phủ: Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 125/2020/NĐ-CP ngày 19 tháng 10 năm 2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn
Nghị định 310/2025/NĐ-CP, ban hành ngày 02 tháng 12 năm 2025, sửa đổi và bổ sung một số điều của Nghị định 125/2020/NĐ-CP nhằm cập nhật và làm rõ các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế và hóa đơn. Các thay đổi cốt lõi bao gồm việc định nghĩa lại các hành vi vi phạm, điều chỉnh khung tiền phạt cho nhiều loại vi phạm, làm rõ các trường hợp không xử phạt và tình tiết tăng nặng, đồng thời cập nhật thời hiệu xử phạt và quy định thẩm quyền xử phạt của các cấp cơ quan thuế.
Các điểm thay đổi quan trọng nhất bao gồm:
• Làm rõ các trường hợp không xử phạt: Bổ sung các trường hợp bất khả kháng như thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, chiến tranh, bạo loạn... vào các trường hợp không xử phạt nếu người nộp thuế không thể thực hiện nghĩa vụ.
• Điều chỉnh khung phạt đối với hành vi vi phạm về hóa đơn: Nghị định đưa ra các khung phạt tiền chi tiết và tăng nặng hơn đối với các hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm, không lập hóa đơn, và các vi phạm về quản lý, sử dụng hóa đơn, với mức phạt có thể lên đến 80.000.000 đồng.
• Cập nhật quy định về vi phạm cung cấp thông tin: Tăng mức phạt đối với các hành vi không cung cấp hoặc cung cấp không chính xác thông tin liên quan đến nghĩa vụ thuế cho cơ quan quản lý, với mức phạt tối đa lên đến 16.000.000 đồng.
• Sửa đổi thời hiệu xử phạt: Thời hiệu xử phạt được quy định rõ là 02 năm đối với vi phạm thủ tục thuế và 05 năm đối với hành vi trốn thuế, khai sai dẫn đến thiếu thuế. Thời điểm bắt đầu tính thời hiệu cho từng loại vi phạm cũng được làm rõ.
• Phân định lại thẩm quyền xử phạt: Cập nhật thẩm quyền xử phạt của các cấp cơ quan thuế (Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, Trưởng Thuế cơ sở, Chi cục trưởng, Cục trưởng Cục Thuế) với các mức phạt tiền cụ thể, đảm bảo tính phân cấp và hiệu quả trong quản lý.
• Quy định về vi phạm điện tử: Bổ sung và làm rõ các quy định xử phạt đối với vi phạm trong việc lập, gửi và xử lý biên bản vi phạm hành chính điện tử, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số.
Nghị định này sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 16 tháng 01 năm 2026. Các quy định chuyển tiếp đảm bảo rằng các hành vi vi phạm xảy ra trước ngày hiệu lực sẽ được xử lý theo các quy định có lợi hơn cho cá nhân, tổ chức vi phạm.
--------------------------------------------------------------------------------
Phân tích Chi tiết các Sửa đổi và Bổ sung Quan trọng
Điều 1: Sửa đổi, bổ sung các quy định cốt lõi của Nghị định 125/2020/NĐ-CP
1. Sửa đổi, bổ sung Điều 2: Các trường hợp không xử phạt vi phạm hành chính
• Hành vi vi phạm về thuế (Khoản 1): Định nghĩa lại hành vi vi phạm là hành vi có lỗi do tổ chức, cá nhân thực hiện, vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý thuế và các khoản thu khác mà không phải là tội phạm.
• Các trường hợp bất khả kháng (Khoản 10): Bổ sung danh sách các trường hợp được coi là bất khả kháng, bao gồm: thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ, chiến tranh, bạo loạn, hoặc các sự kiện xảy ra một cách khách quan không thể lường trước được. Trong những trường hợp này, người nộp thuế được miễn trừ trách nhiệm nếu đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết mà không khắc phục được.
2. Sửa đổi, bổ sung Điều 3: Giảm nhẹ, Tăng nặng
• Trường hợp thực hiện nhiều hành vi vi phạm (Điểm a, b, c Khoản 3):
◦ Nếu trong cùng một ngày, người nộp thuế khai sai nhiều chỉ tiêu trên các hồ sơ thuế của cùng một sắc thuế, thì chỉ bị xử phạt về một hành vi khai sai có khung phạt tiền cao nhất.
◦ Nếu trong cùng một ngày, người nộp thuế chậm nộp nhiều hồ sơ khai thuế của cùng một sắc thuế, thì chỉ bị xử phạt về một hành vi có khung phạt tiền cao nhất.
◦ Nếu trong cùng một ngày, người nộp thuế chậm nộp nhiều thông báo, báo cáo về hóa đơn, thì bị xử phạt về một hành vi chậm nộp có khung phạt tiền cao nhất.
• Trường hợp lặp lại vi phạm hóa đơn (Điểm d, e Khoản 3):
◦ Việc lập nhiều hóa đơn không đúng thời điểm trong cùng một thời hiệu xử phạt sẽ chỉ bị xử phạt về một hành vi.
◦ Việc không lập nhiều hóa đơn trong cùng một thời hiệu xử phạt sẽ chỉ bị xử phạt về một hành vi.
• Vi phạm thủ tục thuế và trốn thuế (Điểm g Khoản 3): Trường hợp người nộp thuế vừa có hành vi khai sai nhiều chỉ tiêu dẫn đến thiếu thuế (vi phạm thủ tục), vừa có hành vi trốn thuế, thì sẽ bị xử phạt về cả hai hành vi tương ứng theo Điều 16 và Điều 17 của Nghị định.
3. Sửa đổi, bổ sung Điều 7: Hình thức xử phạt và Biện pháp khắc phục
• Phạt tiền (Điểm b Khoản 1): Mức phạt tiền tối đa cho các hành vi vi phạm thủ tục thuế và hóa đơn được thực hiện theo quy định của Luật xử lý vi phạm hành chính.
• Mức phạt đối với hành vi khai sai và trốn thuế (Điểm b Khoản 1):
◦ Phạt 20% số tiền thuế khai thiếu hoặc số tiền thuế đã được miễn, giảm, hoàn cao hơn quy định.
◦ Phạt từ 01 đến 03 lần số tiền thuế trốn.
◦ Phạt tiền tương ứng với số tiền không trích vào tài khoản ngân sách nhà nước đối với hành vi vi phạm tại khoản 1 Điều 18.
• Tăng nặng đối với hành vi thủ tục thuế (Điểm d Khoản 4): Nếu một hành vi vi phạm có tình tiết giảm nhẹ thì mức phạt tối thiểu của khung phạt sẽ giảm 10%. Ngược lại, nếu có tình tiết tăng nặng thì mức phạt tối đa của khung phạt sẽ tăng 10%. Trong trường hợp có từ 02 tình tiết tăng nặng trở lên, sẽ áp dụng mức phạt tối đa của khung tiền phạt.
4. Sửa đổi, bổ sung Điều 8: Thời hiệu xử phạt vi phạm
• Thời hiệu chung (Điểm a Khoản 2):
◦ 02 năm kể từ ngày thực hiện hành vi vi phạm đối với hành vi vi phạm thủ tục thuế.
◦ 05 năm kể từ ngày thực hiện hành vi vi phạm đối với các hành vi trốn thuế, khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn.
• Thời điểm chấm dứt hành vi (Điểm c Khoản 2):
◦ Đối với hành vi vi phạm về hóa đơn bị mất, cháy, hỏng: thời điểm chấm dứt là ngày phát hiện hóa đơn bị mất, cháy, hỏng.
◦ Đối với hành vi vi phạm về thời hạn thông báo, báo cáo về hóa đơn: thời điểm chấm dứt là ngày người nộp thuế nộp thông báo, báo cáo.
5. Sửa đổi, bổ sung Điều 10: Xử phạt vi phạm về thời hạn đăng ký thuế
• Bổ sung trách nhiệm của các đơn vị hợp thành phải kê khai và danh sách các đơn vị hợp thành thuộc đối tượng áp dụng Nghị quyết số 107/2023/QH15.
• Bổ sung hành vi "Không thông báo" và "Buộc nộp thông báo" liên quan đến đơn vị hợp thành.
6. Điều chỉnh khung tiền phạt cho các hành vi vi phạm cụ thể
Nghị định đã điều chỉnh và chi tiết hóa khung phạt cho nhiều hành vi, dưới đây là một số ví dụ nổi bật:
|
Điều Sửa đổi |
Nội dung vi phạm |
Mức phạt tiền (VNĐ) |
|
Điều 13 |
Vi phạm về thời hạn nộp hồ sơ khai thuế |
15.000.000 - 25.000.000 nếu quá hạn trên 90 ngày. |
|
Điều 19 |
Vi phạm cung cấp thông tin liên quan đến xác định nghĩa vụ thuế |
2.000.000 - 16.000.000 tùy theo mức độ và loại hành vi (không cung cấp, cung cấp sai...). |
|
Điều 22 |
Vi phạm về cho, bán hóa đơn |
20.000.000 - 50.000.000. |
|
Điều 27 |
Vi phạm quy định về tiêu hủy hóa đơn |
4.000.000 - 8.000.000 đối với hành vi tiêu hủy hóa đơn quá thời hạn, không đúng trình tự, hoặc không tiêu hủy. |
|
Điều 31 |
Vi phạm quy định về cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử |
4.000.000 - 8.000.000 đối với việc không đảm bảo nguyên tắc về khởi tạo, nhận, truyền, lưu trữ, xử lý dữ liệu. |
7. Sửa đổi, bổ sung Điều 24: Xử phạt hành vi vi phạm quy định về lập hóa đơn
Nghị định phân loại chi tiết hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm và không lập hóa đơn với các khung phạt tăng dần theo số lượng hóa đơn vi phạm.
Hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm:
|
Số lượng hóa đơn |
Mức phạt tiền (VNĐ) |
|
01 hóa đơn |
Cảnh cáo |
|
02 - dưới 10 hóa đơn |
500.000 - 1.500.000 |
|
10 - dưới 50 hóa đơn |
2.000.000 - 5.000.000 |
|
50 - dưới 100 hóa đơn |
5.000.000 - 15.000.000 |
|
100 - dưới 200 hóa đơn |
15.000.000 - 30.000.000 |
|
200 - dưới 500 hóa đơn |
30.000.000 - 50.000.000 |
|
Từ 500 hóa đơn trở lên |
50.000.000 - 70.000.000 |
Hành vi không lập hóa đơn:
|
Số lượng hóa đơn |
Mức phạt tiền (VNĐ) |
|
01 hóa đơn |
Cảnh cáo |
|
02 - dưới 10 hóa đơn |
1.000.000 - 2.000.000 |
|
10 - dưới 50 hóa đơn |
2.000.000 - 10.000.000 |
|
50 - dưới 100 hóa đơn |
10.000.000 - 30.000.000 |
|
100 - dưới 200 hóa đơn |
30.000.000 - 60.000.000 |
|
Từ 200 hóa đơn trở lên |
60.000.000 - 80.000.000 |
8. Sửa đổi, bổ sung Điều 32: Thẩm quyền xử phạt của cơ quan thuế
Nghị định phân định lại rõ ràng thẩm quyền phạt tiền của các cấp trong cơ quan thuế:
|
Cấp có thẩm quyền |
Thẩm quyền phạt tiền tối đa (VNĐ) |
|
Công chức Thuế đang thi hành công vụ |
- Phạt cảnh cáo.<br>- Phạt tiền đến 10.000.000 (Chương III) hoặc 20.000.000 (Chương II). |
|
Trưởng Thuế cơ sở |
- Phạt cảnh cáo.<br>- Phạt tiền đến 50.000.000 (Chương III) hoặc 100.000.000 (Chương II). |
|
Chi cục trưởng Chi cục Thuế và Trưởng Thuế tỉnh, thành phố |
- Phạt cảnh cáo.<br>- Phạt tiền đến 80.000.000 (Chương III) hoặc 160.000.000 (Chương II). |
|
Cục trưởng Cục Thuế |
- Phạt cảnh cáo.<br>- Phạt tiền đến 100.000.000 (Chương III) hoặc 200.000.000 (Chương II). |
9. Sửa đổi, bổ sung Điều 36: Lập biên bản vi phạm hành chính điện tử
• Bổ sung quy định về việc lập và gửi biên bản vi phạm hành chính điện tử, yêu cầu phải ghi rõ thời gian, địa điểm, thông tin cá nhân/tổ chức vi phạm, chữ ký số của người lập biên bản, và quyền giải trình của người vi phạm.
• Cơ quan thuế có trách nhiệm xây dựng hệ thống công nghệ thông tin để đáp ứng việc lập, gửi, xử lý biên bản vi phạm hành chính điện tử.
Điều 2: Thay thế và bãi bỏ các quy định cũ
Nghị định này thay thế cụm từ "thanh tra" bằng "thanh tra thuế" tại nhiều điều và bãi bỏ một số điểm, khoản, và phụ lục của Nghị định 125/2020/NĐ-CP để đảm bảo tính nhất quán và cập nhật của hệ thống pháp luật.
Điều 3 và Điều 4: Điều khoản chuyển tiếp và Hiệu lực thi hành
• Điều khoản chuyển tiếp:
1. Đối với các hành vi vi phạm xảy ra trước ngày 16/01/2026 mà bị phát hiện sau đó, nếu Nghị định mới không quy định trách nhiệm hoặc quy định trách nhiệm pháp lý nhẹ hơn thì áp dụng quy định của Nghị định mới.
2. Đối với các quyết định xử phạt đã được ban hành nhưng chưa thi hành, nếu Nghị định mới không quy định trách nhiệm hoặc quy định trách nhiệm nhẹ hơn, thì cơ quan ra quyết định sẽ điều chỉnh để áp dụng quy định mới.
• Hiệu lực thi hành: Nghị định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 16 tháng 01 năm 2026.
Link download: https://drive.google.com/file/d/1JChjx4eyTpWIeHw0zw_tuD1Tz0DE_XKI/view?usp=sharing
Dịch