Công văn 5133/BCT-HC ngày 10/7/2025 về việc nhập khẩu hóa chất là tiền chất ma túy và sản phẩm chứa tiền chất

Thứ Năm, 04/12/2025

NGÔ XUÂN TRƯỜNG

Cơ sở pháp lý chính

Luật Hải quan 2014 và quy trình thủ tục hải quan ban hành kèm Quyết định 2538/QĐ‑TCHQ năm 2024 (quy trình chung cho mọi loại hàng hóa xuất nhập khẩu).
Nghị định 113/2017/NĐ‑CP (và các sửa đổi) quy định quản lý hóa chất, trong đó tiền chất công nghiệp là hóa chất sử dụng làm nguyên liệu, dung môi, xúc tiến… và được liệt kê trong các Phụ lục I, II, III, IVB.
Công văn 5133/BCT‑HC ngày 10/7/2025 của Bộ Công Thương về xuất nhập khẩu sản phẩm/hàng hóa có chứa tiền chất công nghiệp, cùng với các công văn hướng dẫn của Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan.

Phân biệt “tiền chất” và “sản phẩm có chứa tiền chất”

Tiền chất công nghiệp (chemical precursor thuần): vẫn là hóa chất đơn, hỗn hợp hóa chất; khi xuất nhập khẩu phải xin giấy phép tiền chất (Bộ Công Thương/Bộ Công an tùy loại), chịu hạn ngạch, quản lý sử dụng, báo cáo định kỳ theo Nghị định 113.
Sản phẩm/hàng hóa có chứa tiền chất: ví dụ sơn, dung dịch diệt khuẩn dụng cụ y tế, chất vệ sinh, chất tẩy rửa, nhựa, ắc quy… trong đó tiền chất chỉ là một thành phần và sản phẩm được mua bán, sử dụng như hàng tiêu dùng hoặc vật tư kỹ thuật, không phải là “hóa chất” theo định nghĩa của Nghị định 113.

Nguyên tắc khai báo

Nếu mặt hàng là sản phẩm dân dụng có chứa tiền chất thuộc Phụ lục IVB
- Bộ Công Thương thống nhất miễn giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất cho các sản phẩm dân dụng như sơn, dung dịch diệt khuẩn dụng cụ y tế, chất vệ sinh, chất tẩy rửa và các sản phẩm tương tự.
- Khi khai báo hải quan, doanh nghiệp:
  - Khai mã HS theo tính chất sản phẩm (sơn, chất tẩy rửa…), không khai như “tiền chất công nghiệp”.
  - Nộp kèm văn bản cam kết sử dụng đúng mục đích và chịu trách nhiệm về việc không tách chiết, sử dụng tiền chất cho mục đích bất hợp pháp, theo yêu cầu của Bộ Công Thương và cơ quan hải quan.
Nếu sản phẩm không được coi là hóa chất theo Nghị định 113
- Bộ Công Thương khẳng định các sản phẩm như ắc quy, nhựa dù chứa tiền chất nhóm 1, 2 nhưng không phải hóa chất, nên không thuộc diện quản lý tiền chất; làm thủ tục như hàng thông thường, không cần giấy phép tiền chất.
- Tuy nhiên, vẫn phải tuân thủ quy định chuyên ngành khác (an toàn môi trường, hàng nguy hiểm, pin – ắc quy, chất thải…).
Nếu hàng hóa thực chất vẫn là hóa chất/tiền chất
- Ví dụ nhập xylene, acetone, toluene, acetonitrile… với độ tinh khiết và mục đích sử dụng đúng bản chất hóa chất, kể cả đóng trong dung dịch pha chế sơ bộ.
- Khi đó:
  - Phải xác định đúng mã HS thuộc tiền chất và kiểm tra có nằm trong danh mục tiền chất của Nghị định 113.
  - Xin giấy phép xuất nhập khẩu tiền chất từ Bộ Công Thương hoặc Bộ Công an tùy trường hợp, nộp kèm trên hồ sơ hải quan điện tử.
  - Thực hiện chế độ báo cáo, quản lý tồn kho, sử dụng tiền chất sau thông quan theo quy định.

Cách thực hiện trên tờ khai hải quan

Trường mã HS, mô tả hàng: ghi đúng mô tả thương mại của sản phẩm (thùng sơn epoxy…, dung dịch khử khuẩn chứa isopropanol…, chất tẩy rửa công nghiệp chứa acetone…), tuyệt đối không ghi “tiền chất” nếu sản phẩm chỉ là hàng dân dụng được miễn quản lý; điều này giúp phân luồng dễ hơn.
Trường giấy phép, chứng từ kèm theo:
- Nếu thuộc diện miễn giấy phép tiền chất: để trống phần giấy phép tiền chất, nhưng đính kèm file PDF văn bản cam kết và có thể dẫn chiếu công văn 5133/BCT‑HC, 4248/BCT‑HC (trong công văn nội bộ doanh nghiệp gửi Chi cục Hải quan) để hải quan thuận lợi kiểm tra.
- Nếu còn là tiền chất: khai số giấy phép tiền chất, văn bản chấp thuận của Bộ Công Thương/Bộ Công an và các chứng từ hóa chất khác (Phiếu an toàn hóa chất, COA…).